Coronaire Hartziekte (CAD)
Coronaire Hartziekte treedt op wanneer atherosclerotische plaque de slagaders die het hart van bloed voorzien vernauwt of blokkeert. Verminderde bloedstroom kan pijn op de borst (angina), kortademigheid of hartaanvallen veroorzaken. CAD is wereldwijd de belangrijkste doodsoorzaak, maar is grotendeels te voorkomen door risicofactormanagement en evidence-based therapieën.
Oorzaken & Risicofaktoren
- Verhoogd LDL-cholesterol en lipoproteïne(a)
- Hypertensie en diabetes
- Roken en meeroken
- Obesitas, sedentaire levensstijl, stressvolle omgeving
- Chronische nierziekte, inflammatoire aandoeningen (RA, lupus)
- Familiegeschiedenis of vroegtijdige CAD bij eerstegraads familieleden
- Mannelijk geslacht of postmenopauzale vrouwen
Symptomen
- Druk of beklemming op de borst, vaak uitstralend naar arm, kaak, rug
- Kortademigheid, vermoeidheid, duizeligheid
- Indigestie-achtig ongemak, misselijkheid, zweten
- Stille ischemie (geen symptomen) komt vaak voor bij diabetes
Zoek spoedeisende hulp bij pijn op de borst die >5 minuten aanhoudt, vooral met zweten, braken of uitstraling.
Diagnose
- Risicobeoordeling: ASCVD-score, coronaire calciumscore (CAC)
- Labs: lipidenprofiel, HbA1c, hs-CRP, lipoproteïne(a)
- Elektrocardiogram (ECG) voor ischemie of eerder infarct
- Stresstesten: loopband-ECG, stressecho, nucleaire perfusie of stress-MRI
- Coronaire CT-angiografie (CCTA) voor niet-invasieve plaquevisualisatie
- Invasieve coronaire angiografie en fractionele flowreserve (FFR) wanneer revascularisatie wordt overwogen
Behandeling & Management
Levensstijl
- Adopteer een mediterraan of DASH-stijl eetpatroon
- 150 minuten/week matige lichaamsbeweging plus krachttraining
- Stop met roken en beperk alcohol
- Geef prioriteit aan stressmanagement en 7–9 uur slaap
Medicatie
- Antiplaatjestherapie: Aspirine en/of P2Y12-remmer afhankelijk van risico
- Statines voor LDL-verlaging; ezetimibe of PCSK9-remmers voor verdere verlaging
- ACE-remmers/ARB's voor bloeddrukcontrole en endotheelbescherming
- Bètablokkers verminderen zuurstofbehoefte myocard na MI of bij angina
- SGLT2-remmers/GLP-1-agonisten voor cardiorenaal bescherming bij diabetes
- Nitraten, ranolazine voor symptoomverlichting
Procedures
- Percutane coronaire interventie (PCI) met stentplaatsing voor stroombeperkende laesies
- Coronaire bypassoperatie (CABG) voor meervats- of hoofdstamziekte
- Enhanced external counterpulsation (EECP) voor refractaire angina
Leven met CAD
- Monitor bloeddruk, hartslag, gewicht en symptoomtriggers
- Volg hartrevalidatieprogramma's na MI of revascularisatie
- Houd vaccinaties up-to-date (griep, COVID-19)
- Beheer geestelijke gezondheid; angst komt vaak voor na cardiale gebeurtenissen
- Draag nitroglycerine indien voorgeschreven en weet hoe het te gebruiken
Complicaties
- Instabiele angina of myocardinfarct
- Hartfalen, ritmestoornissen, plotselinge hartdood
- Beroerte of perifeer arterieel vaatlijden door systemische atherosclerose
Onderzoek en Toekomstige Richtingen
Nieuwe therapieën richten zich op ontsteking (IL-1-blokkers, colchicine), RNA-gebaseerde lipidemodulatie en digital twins voor gepersonaliseerde risicovoorspelling.
Experimentele en Opkomende Behandelingen
- PCSK9 Gen-silencing (inclisiran, lepodisiran): Kleine interfererende RNA-injecties verlagen LDL drastisch en worden bestudeerd voor voordelen op lange termijn therapietrouw.
- Antisense Therapieën voor Lipoproteïne(a): Middelen zoals pelacarsen verlagen Lp(a)-niveaus, wat een belangrijke erfelijke risicofactor aanpakt.
- Intravasculaire Lithotripsie & Bioresorbeerbare Steigers: Geavanceerde PCI-tools behandelen verkalkte laesies of ondersteunen vaten tijdelijk terwijl permanente implantaten worden geminimaliseerd.
- Cardiale Regeneratiestudies: Stamcelinjecties en myocardpleisters beogen hartspierfunctie te herstellen na infarct.
Volg CAD met Diagnoza.care
Bescherm Uw Hart met Diagnoza.care – Log bloeddruk, lipiden, lichaamsbeweging, medicatie en episodes van borstsymptomen, plan cardiologiebezoeken en beeldvorming, leg bijwerkingen vast en laat de AI-metgezel trends markeren die eerdere follow-up rechtvaardigen.
Medische Disclaimer: Alleen voor informatieve doeleinden. Werk samen met uw cardioloog om diagnostiek, medicatie en interventies af te stemmen op uw klinische profiel.
Bronnen: American College of Cardiology, American Heart Association, European Society of Cardiology