Chronische Inflammatoire Demyeliniserende Polyneuropathie (CIDP)
CIDP is een immuun-gemedieerde neuropathie gekenmerkt door progressieve of terugkerende zwakte en gevoelsverlies als gevolg van demyelinisatie van perifere zenuwen. Vroege diagnose en behandeling kunnen onomkeerbare axonale schade en invaliditeit voorkomen.
Symptomen
- Symmetrische zwakte in armen en benen (proximaal en distaal)
- Gevoelloosheid, tintelingen, verlies van vibratie/proprioceptie
- Verminderde reflexen of areflexie
- Ganginstabiliteit, frequent vallen
- Tremor, vermoeidheid, neuropathische pijn
- Hersenzenuw- of autonome betrokkenheid bij varianten
Diagnose
- Geschiedenis van symptoomprogressie ≥ 8 weken (onderscheidt van Guillain-Barré)
- Neurologisch onderzoek met symmetrische zwakte en sensorische uitval
- Zenuwgeleidingsonderzoek/EMG met demyeliniserende kenmerken (vertraagde geleiding, geleidingsblok, temporele dispersie)
- Liquor-analyse: verhoogd eiwit met normaal celaantal (albuminocytologische dissociatie)
- MRI zenuwwortelkleuring, zenuwechografie (verdikking)
- Sluit mimics uit: erfelijke neuropathieën, diabetes, toxines, amyloïdose
Behandeling & Management
Eerstelijns Immuuntherapieën
- Intraveneus immunoglobuline (IVIG) oplaad + onderhoud
- Corticosteroïden (orale prednison, gepulseerde IV methylprednisolon)
- Plasmaferese (PLEX) voor acute verslechtering of IVIG-resistente gevallen
Steroïdbesparend/Tweede Lijn
- Immunosuppressiva: azathioprine, mycofenolaat, ciclosporine, tacrolimus, methotrexaat
- Cyclofosfamide of rituximab voor refractaire ziekte (vooral auto-immuun nodopathieën)
- SCIG (subcutaan immunoglobuline) voor langdurig onderhoud en autonomie
Revalidatie & Ondersteuning
- Fysiotherapie en ergotherapie voor kracht, balans, ADL
- Orthesen/braces voor klapvoet, mobiliteitshulpmiddelen
- Pijnbeheersing met gabapentinoïden, SNRI's, TCA's
- Monitor op depressie/angst; chronische invaliditeit beïnvloedt geestelijke gezondheid
Monitoring
- Regelmatige neurologische onderzoeken, krachttesten, invaliditeitsschalen (INCAT, R-ODS)
- Zenuwgeleidingsonderzoek voor progressie/respons
- Afbouwen immuuntherapie indien stabiel; let op recidieven
Leven met CIDP
- Volg infuusdata, steroïddoses, symptomen, bijwerkingen
- Plan rust rond infuuscycli; hydrateer goed
- Behoud veilige oefenroutines (low-impact, onder toezicht)
- Bescherm gevoelloze voeten/handen tegen letsel; inspecteer huid dagelijks
- Zoek aanpassingen op de werkplek indien mobiliteit/gevoel beperkt is
Complicaties
- Axonaal verlies leidend tot blijvende zwakte
- Steroïdbijwerkingen (gewichtstoename, osteoporose, diabetes)
- IVIG-reacties (hoofdpijn, trombose, nierfunctiestoornis)
- Vallen, fracturen door neuropathie
Onderzoek en Toekomstige Richtingen
Onderzoek richt zich op nodale/paranodale antilichamen, B-celmodulatie, complementremming en biomarkers die recidief voorspellen.
Experimentele en Opkomende Behandelingen
- FcRn-remmers (efgartigimod, rozanolixizumab): Verlagen pathogene IgG-niveaus met sneller begin dan IVIG.
- BTK-remmers: In onderzoek om B-celsignalering te onderdrukken bij auto-antilichaam-positieve CIDP.
- Genexpressieprofilering: Identificeert subgroepen voor gepersonaliseerde therapie (immuun nodopathieën vs klassieke CIDP).
- Remyelinisatiemiddelen: Experimentele therapieën beogen Schwann-celherstel na ontsteking te verbeteren.
Volg CIDP met Diagnoza.care
Blijf Recidieven Voor – Log krachtveranderingen, infuusschema's, steroïdafbouw, revalidatiesessies, vallen, pijnniveaus, labs en specialistenbezoeken; leg bijwerkingen vast; en laat de AI-metgezel vroege tekenen van opflakkering of behandelmoeheid markeren.
Medische Disclaimer: Alleen voor informatieve doeleinden. Werk samen met uw neuroloog/neuromusculair specialist voor diagnostische bevestiging, selectie van immuuntherapie en revalidatieplanning.
Bronnen: European Academy of Neurology, Peripheral Nerve Society, National Institute of Neurological Disorders and Stroke